Kiedy i dlaczego cesarskie ci?cie?
Ci?cie cesarskie mo?e by? PLANOWE lub NAG?E. PLANOWE ci?cie cesarskie wykonuje si? najcz??ciej w okolicach 38. tygodnia ci??y, zazwyczaj w godzinach przedpo?udniowych; w niektórych szpitalach istnieje mo?liwo?? obecno?ci osoby towarzysz?cej podczas tej operacji. Coraz wi?cej lekarzy na ?wiecie uwa?a jednak, ?e nale?y czeka? z wykonaniem planowego ci?cia do pojawienia si? skurczów. Zapobiega to jatrogennemu wcze?niactwu (sytuacji, gdy dziecko rodzi si? za wcze?nie, gdy? np. termin porodu zosta? nieprawid?owo wyznaczony).
Planowe ci?cie mo?e by?:
• elektywne, czyli na tzw. „?yczenie" ci??arnej, nie ma ?adnych wskaza? medycznych, kobieta kieruje si? innymi pobudkami (cz?sto jest to ukryty l?k przed porodem lub silna potrzeba kontroli);
• ze wskaza? medycznych. Mog? to by? wskazania: ze strony matki: neurologiczne, psychiczne (np. aktywna choroba psychiczna), okulistyczne (tu decyduje nie wielko?? wady, ale stan siatkówki oka), ortopedyczne (np. stan po urazie ko?ci miednicy), kardiologiczne (powa?ne choroby serca), ?o?ysko przoduj?ce (gdy ?o?ysko umiejscowione jest w bardzo bliskim s?siedztwie szyjki macicy i jej rozwieranie w trakcie porodu spowodowa?oby odklejanie si? ?o?yska).
• ze strony dziecka: nieprawid?owe po?o?enie (np. zamiast g?ówk? w dó?, u?o?one jest bokiem w dó?, tzw. u?o?enie poprzeczne), dysproporcja p?odowo-miedniczna (gdy dziecko jest za du?e w stosunku do miednicy, co jednak trudno stwierdzi? w 100% tylko na podstawie pomiarów miednicy, dlatego najcz??ciej wykonuje si? „prób? porodu", a je?eli poród nie post?puje drogami natury, wykonuje si? cesarskie ci?cie), ci??a wielop?odowa powy?ej 2 p?odów, lub kiedy bli?ni?ta u?o?one s? w sposób uniemo?liwiaj?cy poród drogami natury (bli?ni?ta skierowane g?ówkami w dó? mog? i powinny rodzi? si? naturalnie).
NAG?E ci?cie cesarskie najcz??ciej wykonuje si? w trakcie trwania porodu (w 1. lub 2. okresie porodu), kiedy wyst?puje zagro?enie zdrowia i ?ycia matki oraz rodz?cego si? dziecka. Mog? to by? nast?puj?ce sytuacje:
• ze strony matki: nadci?nienie t?tnicze (nie poddaj?ce si? leczeniu farmakologicznemu), stan przedrzucawkowy, nasilaj?ca si? gor?czka, objawy infekcji, brak post?pu porodu w 1. okresie (cechy dystocji szyjki macicy, kiedy pomimo dynamicznej czynno?ci skurczowej szyjka macicy nie rozwiera si?, lub kiedy szyjka macicy rozwiera si? tylko do pewnego etapu) albo w 2. okresie (czas trwania powy?ej 2 godzin, dziecko znajduje si? zbyt wysoko w kanale rodnym na poród kleszczowy lub vacuum, wyst?pi?y cechy dysproporcji p?odowo-miednicznej, czyli dziecko „nie chce si? zmie?ci?" do miednicy).
• ze strony rodz?cego si? dziecka: zaburzenia w t?tnie p?odu (nieprawid?owe zapisy KTG, spadki t?tna p?odu poni?ej 100 uderze?/min., przed?u?aj?cy si? niski poziom bicia serca dziecka – bradykardia, poni?ej 100 uderze?/min., która trwa d?u?ej ni? 2 minuty, równie? tzw. tachykardia, czyli zbyt wysoka podstawa czynno?ci serca p?odu – powy?ej 170-180 uderze?/min., cz?sto zwi?zana z infekcj? wewn?trzmaciczn? lub gor?czk? u matki).
Zdarzaj? si? równie? sytuacje, gdy trzeba przeprowadzi? nag?e ci?cie cesarskie przed porodem:
• gdy wyst?pi?o krwawienie z dróg rodnych (cechy odklejania si? ?o?yska);
• gdy ci??arna ma stan przedrzucawkowy (objawia si? on bardzo wysokim ci?nieniem t?tniczym, wysokim st??eniem bia?ka w moczu, tzw. bia?komoczem, obrz?kami, zaburzeniami widzenia, tzw. „mroczkami", bólem g?owy, bólem w nadbrzuszu), jest to bardzo powa?ny stan zagro?enia ?ycia i zdrowia;
• wyst?pi?y zaburzenia t?tna p?odu, g?ównie spadki poni?ej 100 uderze?/min. (cz?sto „wychwycone" podczas rutynowego zapisu KTG, czyli rejestracji czynno?ci serca p?odu i czynno?ci mi??nia macicy – tzw. kardiotokografia).