Obok cia?a. Jak i dlaczego rodzi Barbetka, Klientka i Sierotka Marysia?

Jesteś tutaj: Home

Wiedza o porodzie

�

Znajd? nas na:

Obok cia?a. Jak i dlaczego rodzi Barbetka, Klientka i Sierotka Marysia?

Por�d jest wydarzeniem sytuuj?cym si? mi?dzy natur? i kultur?. Ju? Adrienne Rich podkre?la?a, ?e uwarunkowane kulturowo znaczenie porodu jest nierzadko trudniejsze do ud?wigni?cia ni? sam por�d jako fakt biologiczny, dlatego te? - z racji swojego wykszta?cenia i zawodu - chcia?abym podj?? ten w?a?nie kulturowy aspekt narodzin, pokaza? - du?ym uproszczeniu i uog�lnieniu - niekt�re mechanizmy spo?eczno-kulturowe, warunkuj?ce kszta?t, jako?? i styl porodu wsp�?czesnych kobiet: Barbetek, Klientek (Profesjonalistek) i Sierotek.

Mie? (cia?o) czy by? (cia?em)?
We wsp�?czesnej kulturze cia?o znaczy wiele. Jednak wielo?? tych znacze? w niewielkim stopniu przek?ada si? na mo?liwo?? reaktywowania szeroko rozumianej kultury cia?a, ??cz?cej jego pi?kno ze zdrowiem, sprawno?ci?, a tak?e prokreacyjno?ci?. Imperatyw kulturowo-spo?eczny - kierowany w g?�wnej mierze do kobiet - w najwi?kszym uproszczeniu sprowadza si? do tego, ?eby mie? dobre cia?o.

Mie? cia?o a by? cia?em - to jednak dwie r�?ne rzeczy, dwie r�?ne ?wiadomo?ci oraz sposoby konstruowania to?samo?ci. Bycie cia?em to okre?lona, trudna strategia identyfikacyjna, podczas gdy posiadanie cia?a wi??e si? raczej z procesami jego nieustannej obr�bki, przykrawania do obowi?zuj?cych wzorc�w. Podejmuj?c podst?pn? "gr? w pi?kno", kobieta staje si? swoim wygl?dem i niczym wi?cej. Pr�buj?c by? cia?em, kobieta uczy si? tego, kim jest, kim mo?e si? sta?. Jednak - paradoksalnie - to w?a?nie kobiety, rzekomo "bardziej cielesne", pr?dzej i powszechniej trac? ??czno?? ze swymi cia?ami, kt�re jako obiekty estetycznej konsumpcji staj? si? narz?dziami reifikacji, czasem te? narz?dziami reprodukcji. Post?puj?ca od po?owy XX wieku barbizacja cia?a kobiety generuje kolejne pokolenia Barbetek, bezwolnie poddanych modzie.

Kszta?towanie postawy odpowiedzialnego, dojrza?ego obcowania z w?asnym cia?em, zak?adaj?cej poznawanie i respektowanie jego potrzeb, mo?liwo?ci, uwarunkowa? i praw, nie jest niestety priorytetem wsp�?czesnej kultury i edukacji. W efekcie m?ode kobiety raczej walcz? z natur? swoich cia?, ni? rozumnie modeluj? wedle niej kszta?t swojej egzystencji. ?le si? od?ywaj? (g?odz? lub objadaj?), zaniedbuj? ?wiczenia gimnastycznie lub - odwrotnie - forsuj? si? nadmiernie, nie potrafi? aktywnie i wydajnie odpoczywa?, nadu?ywaj? ?rodk�w farmakologicznych i parafarmaceutyk�w itd. Prezentuj? postaw? roszczeniow? wobec w?asnych cia?, kt�re po pierwsze, maj? dobrze wygl?da?, po drugie - nie sprawia? k?opot�w. I tak ukonstytuowane Barbetki szykuj? si? do macierzy?stwa.

Oczywi?cie, takie uj?cie jest pewnym uog�lnieniem i nadu?yciem, jednak warto nakre?li? taki obraz, aby u?wiadomi? sobie, w jakim du?ym stopniu styl/spos�b rodzenia warunkowany jest parametrami kulturowymi, spo?ecznymi. Wzorce wsp�?czesnej kultury, gdzie potrzeby i prawa cia?a (zw?aszcza kobiecego) s? ignorowane i nie respektowane (czasem te? diagnozowane jako choroba, patologia), gdzie apteka staje si? marketem z artyku?ami pierwszej potrzeby, a lustro - wyroczni? w sprawach najistotniejszych, nie pozostawia zbyt wiele przestrzeni dla rozwoju g??bszej refleksji somatycznej. Ma to swoje znacz?ce konsekwencje dla sposobu podej?cia do ci??y i porodu, stylu prze?ywania tych fundamentalnych do?wiadcze?.

W przestrzeni wsp�?czesnej kultury mo?na napr?dce (w najwi?kszym uproszczeniu i przy pomini?ciu postaw racjonalnych) wyr�?ni? trzy style pos?ugiwania si? cia?em (kobiecym) i zwi?zane z tym typy kobiet - potencjalnych ci??arnych i po?o?nic.

1. Barbetka - swoje cia?o sk?onna jest traktowa? wy??cznie jako przedmiot reprezentacji; identyfikuje si? z nim, ale tylko w wymiarze estetycznym, czyli do momentu, kiedy jest ono pos?uszne stosowanym wobec niego zabiegom; wymaga si? od niego dobrego wygl?du, najcz??ciej zgodnego z okre?lonym wizerunkiem, nie bacz?c na rzeczywiste mo?liwo?ci i ograniczenia cia?a. Ci??arna Baretka zastanawia si?, czy z ci??? jej do twarzy; albo koncentruje si? na kompletowaniu kolekcji odzie?y ci??owej walce z rozst?pami, albo obra?a si? na swoje niepodleg?e ju? jej woli cia?o i wycofuje si? psychicznie. Analogicznie Barbetka b?dzie podchodzi? do do?wiadczenia porodu: albo b?dzie chcia?a stylizowa? go wedle okre?lonego wzorca, albo ca?kowicie lub odm�wi udzia?u w nim, jakby nad?sana m�wi?a: "nie bawi? si? w to".

2. Klientka (Profesjonalistka) - jest realistk?, kt�ra musi czu? pe?n? kontrol? nad ?wiatem, w tym nad swoim cia?em. Pozornie ma o nim spor? wiedz?: rozpoznaje objawy owulacji i orientuje si? w terminologii po?o?niczo-ginekologicznej, ale w rzeczywisto?ci cia?o zatrwa?a j? i onie?miela. Dlatego stosuje wobec niego polityk? roszczeniow?: "planuj? i realizuj?", a cz??ciej p?ac? i wymagam". Restrykcyjnie stosuje wobec cia?a program zapobiegawczo-naprawczy; wymagaj?c za to bezwzgl?dnego pos?usze?stwa, konsekwentnie znosz?c niesubordynacj? przy pomocy ?rodk�w zewn?trznych (na zm?czenie - Pluszsz Activ, na bezsenno?? - luminal, na nadwag? meridia itd.). Klientka-Profesjonalistka trudno adaptuje si? do rzeczywisto?ci porodu, cz?stokro? postrzegaj?c go w kategoriach produktu lub pe?nej us?ugi, kt�re mo?na naby? drog? kupna-umowy. Jej zaanga?owanie ko?czy si? najcz??ciej na ustaleniu warunk�w i koniecznych kompromis�w. Nie chce spontanicznie pod??a? za nast?puj?cymi wydarzeniami, ale je precyzyjnie planowa?, a nast?pnie planowo realizowa? i bezwzgl?dnie kontrolowa?.

3. Sierotka Marysia - cia?o jest dla niej wielk? wstydliw? tajemnic?, o kt�rej lepiej zbyt wiele nie wiedzie?; dlatego te? rzadko chodzi na badania, tym bardziej na zabiegi upi?kszaj?ce; nie uprawia ?adnych sport�w; rzadko te? uwzgl?dnia potrzeby i mo?liwo?ci cia?a w codziennym ?yciu. Nie zna swojego cia?a, ale te? nie ma w stosunku do niego szczeg�lnych plan�w i wymaga?. ?yje co prawda obok cia?a, ale nie przeciw niemu. Jest sfrustrowana, bezradna, zagubiona, infantylna w swoich postawach, ale jednak sk?onna przyj?? pomoc - o ile nie b?dzie zbyt zal?kniona i zbyt niedojrza?a. Mo?e si? bowiem tak skupi? na nawo?ywaniu o ratunek, ?e nie zdo?a dotrze?, odczu? w?asnych potencja?�w. B?dzie oczekiwa?, ?e kwesti? porodu za?atwi? za ni? krasnoludki.

Por�d - kto i jak ma to zrobi??
Warto zastanowi? si? w tym miejscu, w jaki spos�b kultura, a zw?aszcza media, kszta?tuj? i promuj? te infantylne i roszczeniowe wzorce pos?ugiwania si? cia?em, tu: cia?em rodz?cym.

Najpierw jednak wypada przyzna?, ?e media wykona?y olbrzymi? robot?, zacz??o si? o porodzie m�wi?, kobiety zrozumia?y, ?e podczas porodu nale?y im si? pomoc, dowiedzia?y si?, jak ta pomoc mo?e wygl?da?; dzi?ki temu wiele z nich boi si? mniej, wie, czego oczekiwa?, a z czym si? pogodzi?. Mo?na powiedzie?, ?e to w g?�wnej mierze dzi?ki mediom odczarowano por�d, przesta? on by? mrocznym misterium b�lu, strachu i wielkiej niewiadomej. Niew?tpliwie ?wiadomo?? u wsp�?cze?nie rodz?cych tego, co si? dzieje podczas porodu, jest niepomiernie wy?sza ni? u ich matek.

Jednak nadal medialny przekaz tre?ci oko?oporodowych jest niesp�jny i ambiwalentny. Z jednej strony w kulturowym przekazie nadal funkcjonuje, silnie zakodowany, martyrologiczny obraz porodu jako krwawo-mi?snej traumy z wszelkimi mo?liwymi komplikacjami. Z drugiej strony pokazuje si? go jako cudowne, mistyczne prze?ycie, wr?cz epifani?, w wyniku czego por�d jawi si? jako zjawisko z pogranicza duchowo?ci i psychologii, a nie medycyny i fizjologii. W obrazach tych psyche i soma zostaj? precyzyjnie oddzielone. Kobiety, zw?aszcza pierwor�dki, oczekuj? wi?c albo traumy, albo cudu.

Warto przypomnie? w tym miejscu przyk?ad� "Polki" Manueli Gretkowskiej - g?o?nej, kultowej wr?cz powie?ci, opisuj?cej perypetie ci??arnej i rodz?cej kobiety. Bohaterka, kt�ra nawet nie zakosztowa?a w pe?ni trud�w porodu si?ami natury, z w?asnej woli rodzi "z przewodem w kr?gos?upie, kropl�wk? i cewnikiem". Przeciw naturalnemu b�lowi skuteczne s? jedynie sztuczne anestetyki, dzi?ki kt�rym mo?na "za?pa? si? gazem", "straci? ?wiadomo??". W opisie Gretkowskiej por�d jest gwa?tem dokonywanym na ciele kobiety i tylko dzi?ki zdobyczom nauki i techniki udaje si? t? opresj? znie??. Nie spos�b jej opanowa? rozumowo i emocjonalnie, nie mo?na oswoi? i poj?? siebie jako rodz?cego cia?a, pozostaje tylko uciec w nie?wiadomo?? i bezwol?. Jest to wi?c swoiste (i stosunkowo cz?ste) po??czenie postawy Klientki i Sierotki Marysi. W powie?ci Gretkowskiej wsp�?czesna po?o?nica z ulg? odwraca si? w stron? Medycyny, kt�ra ratuje j? przed Natur?, umiej?c? "zadr?czy? na ?mier?". Deklaruje jawnie swoj? fizyczn? i psychiczn? bezsilno?? wobec rzeczywisto?ci cia?a. To wa?ne kulturowe wyznanie nie-wiary w bycie cia?em i niestety - no?ny wzorzec popkultury.

Postawy nie-wiary w bycie cia?em naturalnie zdolnym do aktywno?ci prokreacyjnych wydatnie wspiera ostentacyjnie obecny w przekazach kulturowych imperatyw, sytuuj?cy zjawisko ci??y, a jeszcze bardzie porodu, w kategoriach ?ci?le medycznych, w zwi?zku z tym wymagaj?ce sta?ego nadzoru lekarskiego, kontroli laboratoryjnej, nierzadko te? zabieg�w o charakterze inwazyjnym. Warto podkre?li?, ?e ca?o?? spraw zwi?zanych z narodzinami dziecka pozostaje w gestii lekarzy, nie po?o?nych. W ten spos�b w kulturze zachodniej powstaje i umacnia si? idea ci??y jako choroby i porodu jako przypadku medycznego.

Rodz?cym nie udziela si? zbyt wielu informacji, zgodnie z przekonaniem, ?e nadmiar wiedzy szkodzi, lub te? informacje te formu?uje si? w spos�b wysoko specjalistyczny, tak ?e s? one niezrozumiale i w zwi?zku z tym - gro?nie brzmi?ce. Kobieta szybko dochodzi do wniosku, ?e nie jest dobrze wiedzie? zbyt wiele i lepiej, bezpieczniej i odpowiedzialniej b?dzie w pe?ni podda? si? monitoringowi lekarskiemu. I to jest wszystko, co mo?e zrobi? w sprawie swojej ci??y i swojego porodu.

Wyrazistym przyk?adem takiego modelunku obrazu ci??y, ci??arnej, porodu i rodz?cej jest g?o?no dyskutowany film "Ci??a dla opornych", do??czony swojego czasu do czasopisma� "Shape-mama". Ju? sam tytu? filmu sugeruje, ?e ci??arne s? "oporne" i trzeba do nich dotrze? w odpowiedni spos�b. Odpowiedni - czyli infantylny. W filmie zosta?y przedstawione do?wiadczenia ostatniego trymestru ci??y i porodu trzech Amerykanek, jednak wiod?c? bohaterk? pozostaje rysunkowa posta? brzuchatej Wendy, co sugeruje, po pierwsze - programow? infantylizacj? przekazu, po drugie - ukryt? sugesti?, ?e problemy i prze?ycia rzeczywistych bohaterek maj? wag? przyg�d z komiksu.

Natomiast ca?kowicie realni i powa?ni s? lekarze daj?cy pouczenia i rady, kadrowani na tle aparatury medycznej i sterylnych korytarzy szpitalnych. To oni, i tylko oni, wyja?niaj?, podejmuj? decyzje i wszelkie dzia?ania. S? ekspertami od cudzych porod�w. Z kolei pacjentki tylko pytaj? (a i to z rzadka) lub potakuj? (cz??ciej); wszystko jest dla nich wielk? niewiadom?, by nie rzec - czarn? magi?. Nic dziwnego, skoro na wszystkie swoje w?tpliwo?ci uzyskuj? jedn? odpowied? "skontaktuj si? z lekarzem", ewentualnie zostaj? zasypane informacjami o "najcz??ciej spotykanych problemach", do kt�rych zalicza si? w tym filmie nie tylko rozst?py, zaparcia czy bezsenno??, ale r�wnie? zesp�? cie?ni nadgarstka, cukrzyc? ci??arnych czy przedwczesne rozwieranie si? szyjki macicy i wiele, wiele innych. Nic wi?c dziwnego, ?e na trzy filmowe ci??e tylko jedna przebiega bezproblemowo.

Filmowe bohaterki otrzymuj? wprawdzie informacje od lekarzy prowadz?cych, ale w taki spos�b, aby uzyskiwa?y przekonanie o swojej po??danej bierno?ci i podleg?o?ci. Przyk?adem mo?e by? obja?nianie zasad porodu.

Najwa?niejszym zadaniem ci??arnej staje si?... prawid?owe spakowanie walizki do szpitala. Ale i to wydaje si? by? zadaniem bardzo trudnym dla filmowej bohaterki, kt�ra miota si? mi?dzy list? sporz?dzon? przez lekarza a stertami przedmiot�w. Skoro nie mo?e poradzi? sobie z pakowaniem, jak mog?aby poradzi? sobie z porodem? Istna Sierotka Marysia.

Wielce charakterystyczny jest spos�b, w jaki tw�rcy filmu podeszli do kwestii sposob�w ?agodzenia b�l�w porodowych. Kwesti? metod alternatywnych jawnie zbagatelizowali, po?wi?caj?c im zaledwie p�? zdania; natomiast komunikat o skuteczno?ci, bezpiecze?stwie i powszechno?ci stosowania znieczulenia zewn?trzoponowego jest w filmie wielokrotnie podawany.

W podobnie autorytarny spos�b potraktowane s? kwestie podawania oksytocyny i zabiegu nacinania krocza. Wszystkie bohaterki podczas porodu wy??cznie le?? (przy parciu obowi?zkowo na plecach), nie wykazuj? wi?kszej aktywno?ci, poddaj? si? badaniom i zabiegom. Dlatego te? ca?y splendor, ale te? satysfakcja ze szcz??liwie uko?czonego porodu nale?y si?... wy??cznie lekarzowi.

Charakterystyczny jest te? spos�b, w jaki ukazuje si? w tym filmie prac? po?o?nych. Po?o?ne... w?a?ciwie nie istniej?! Przemykaj? si? chy?kiem na drugim planie, podaj? lekarzom dokumenty i narz?dzia, niewiele m�wi? i w wi?kszo?ci przypadk�w s?� murzynkami lub latynoskami - to wa?ny znak kulturowy w kontek?cie ameryka?skim.
Nie warto wi?c chyba d?u?ej podawa? negatywnych przyk?ad�w manipulacji, jakimi przesycony jest ten film. Wypada jednak skonstatowa? na zako?czenie, ?e - na szcz??cie -nastawienie do kwestii oko?oporodowych zmienia si? i obecnie akcent k?adzie si? raczej na problemy aktywizacji kobiet oraz demedykalizacji porodu, czego dowodem jest ten kongres.

W kobiecym kr?gu
W rzeczywisto?ci XXI wieku cz?sto zapomina si? o tym, ?e por�d to w r�wnej mierze fundamentalne prze?ycie intymne, co wa?ne wydarzenie spo?eczne. Napisano i powiedziano ju? wiele o znacz?cej roli ojca dziecka, jak? mo?e on odegra? w okresie ci??y, porodu i po?ogu, i faktycznie - wiele ju? si? w tym zakresie zmieni?o na lepsze. Natomiast ci?gle jeszcze niewiele m�wi si? o wp?ywie innych kobiet (g?�wnie matek, ale te? seniorek rodu, si�str, przyjaci�?ek, bliskich znajomych) na kszta?t i jako?? do?wiadczenia prokreacyjnego wsp�?czesnych kobiet. Kobiety, kt�re - jak wspomnia?am wcze?niej - funkcjonuj? "obok cia?a", maj? istotny w problem w rozpoznawaniu, nazywaniu i prze?ywaniu emocji zwi?zanych z macierzy?stwem. S? to najcz??ciej c�rki matek "odci?tych od cia?a", kt�re nie przekaza?y im "tajemnic" kobiecego cia?a (bo same ich nie zna?y), nie nauczy?y szacunku dla jego odmienno?ci, praw i potrzeb, nie wpoi?y wi?c przekonania o jego funkcjonalnej (nie estetycznej) warto?ci. W tych rodzinach nie ?wi?tuje si? pierwszej miesi?czki, nie rozmawia o problemach p?ci, wi?c i kwestie oko?oci??owe i oko?oporodowe (a r�wnie? oko?opo?ogowe) obj?te s? milczeniem lub banalizowane ("Tyle kobiet to prze?y?o, prze?yjesz i ty"; "O tym si? szybko zapomina" itp.).

Wsp�?czesna kultura nie?mia?o zaczyna przypomina?, jak wielkie znaczenie mia?y dawne kr?gi macierzy?sko-siostrzane i ubolewa? nad przerwanym ci?giem matrylinearnego przekazu i wsparcia, upatruj?c w nim ?r�de? os?abiania prokreacyjnej woli i samodzielno?ci wsp�?czesnych kobiet. Warto zauwa?y?, ?e nawet w krytykowanym filmie jedna z bohaterek (Renee) korzysta ze wsparcia swojej matki i nie bez znaczenia jest fakt, ?e to Renee w?a?nie, jako jedyna, bezproblemowo przechodzi ca?? ci???, ma lekki por�d i czerpie z niego najwi?cej rado?ci. Tw�rcom filmu uda?o si? (by? mo?e niechc?cy) pokaza?, w jak istotny spos�b obecno??, energia innych kobiet, b?d?cych blisko ci??arnej i rodz?cej, wp?ywa na przebieg i jako?? narodzin. Osoba matki Renne w spos�b istotny humanizuje i odmedykalizowuje je.

Jednak niecz?sto ?ycie realizuje podobny, optymistyczny scenariusz. Wsp�?czesne kobiety: Barbetki, Profesjonalistki, Sierotki Marysie, nie znajduj?c wsparcia w rodzinie, poszukuj? go na zewn?trz. I od tego, jakie ?r�d?a odnajd?, w du?ej mierze zale?e? b?d? ich przysz?e wybory dotycz?ce sposobu prowadzenia/prze?ywania ci??y i porodu, a p�?niej ca?ego macierzy?stwa. Nietrudno si? domy?le?, ?e ogromn? rol? maj? tu do odegrania wszelkie media, z czasopi?miennictwem dla rodzic�w na czele, jednak nie mo?na zapomina?, ?e wi?ksz? si?? oddzia?ywania ni? jakiekolwiek s?owo pisane maj? ?ywe Przyk?ady. Kobiety (zw?aszcza pierwor�dki) powielaj? wzorce rodzenia z otoczenia, innymi s?owy - b?d? chcia?y rodzi? tak, jak rodz? ich kole?anki. Dzieje si? tak, poniewa? ci??a dla kobiety "maj?cej cia?o", a nim nie b?d?cej, jest ogromnym obci??eniem psychicznym i dlatego rozpaczliwie poszukuje ona wok�? siebie wzor�w, przyk?ad�w; i - uwaga - jest sk?onna oprze? si? na czymkolwiek, byleby tylko nie zosta? sam? z tym do?wiadczeniem.

Przemiany medialnych przekaz�w tre?ci zwi?zanych z macierzy?stwem zosta?y ju? pokr�tce om�wione, teraz chcia?bym podkre?li? ogromn? i wci?? rosn?c? rol? realnych, a zw?aszcza wirtualnych grup wsparcia, jakie zawi?zuj? si? na wybranych forach dyskusyjnych. Spotkanie z ?ywymi osobami, np. w grupie innych ci??arnych, maj?cych podobne do?wiadczenia, problemy, dylematy, jest oczywi?cie nie do przecenienia, zw?aszcza je?li spotkania takie monitoruje profesjonalnie przygotowana do tego osoba. Jednak w polskich warunkach, nawet warunkach wielkomiejskich, jest to przywilej nielicznych; nie ma te? ani takiej mody, ani tradycji. Natomiast dost?p `do` internetowych for�w dyskusyjnych jest ju? zdecydowanie ?atwiejszy i coraz bardziej powszechny. To w Internecie, a nie w rodzinie, m?ode kobiety poszukuj? wiedzy o ci??y, porodzie i po?ogu. Jest to wielka szansa, ale i wielkie niebezpiecze?stwo. Forumowiczki potrafi? podawa? rzetelne i szczere informacje, potrafi? organizowa? wewn?trzforumowe grupki samowsparcia, ale z r�wnym powodzeniem potrafi? te? straszy? si?, dezinformowa?, promowa? niepo??dane wzorce rodzenia. Rzadko kt�ra ci??arna jest w stanie dojrzale zapanowa? nad tym chaosem informacji, emocji, fakt�w i pobo?nych ?ycze?.

Dlatego tak wa?na jest korekta, kt�r? mog?aby wprowadzi? odpowiedzialna i do?wiadczona opiekunka ci??arnej - niekoniecznie lekarz prowadz?cy ci???, ale raczej kto? bliski, zaufany, silny, wspieraj?cy. Bardzo cz?sto korekt? tak? wprowadza pierwsze spotkanie z po?o?n?. Z wywiad�w wynika, ?e jest to bardzo wa?ny moment dla przysz?ej rodz?cej; i nie chodzi tylko o informacje, jakich udzieli po?o?na, o ustalenia, jakie zostan? poczynione, ale tak?e (a dla niekt�rych przede wszystkim) wa?ny jest sam rodzaj kontaktu, jaki uda si? (b?d? nie uda) nawi?za? z osob? maj?c? prowadzi? por�d; wa?na jest r�wnie? postawa po?o?nej, wykazane zainteresowanie, tak?e dla aspekt�w pozamedycznych; jej kompetencje zawodowe, ale r�wnie wa?ne s? jej empatia `i` intuicja, energia. Dobrze przygotowane i "zasilone" emocjonalnie ci??arne maj? du?e szanse na satysfakcjonuj?cy por�d. Warto o to walczy?.

Rodzi? po ludzku - rodzi? z lud?mi
Je?li kobiety nie b?d? mog?y/chcia?y odnale?? naturalnych ?r�de? wsparcia (zw?aszcza bliskich, ?yczliwych, do?wiadczonych kobiet), b?d? poszukiwa?y wsparcia w ?rodkach zast?pczych - medycznych. Medykalizacja wsp�?czesnych porod�w nie jest wi?c kwesti? wy??cznie osobistych wybor�w i preferencji, pozostaje pochodn? uwarunkowa? rodzinnych, spo?ecznych oraz kulturowych. Dlatego chocia? maj? do dyspozycji pi?kne sale porodowe, wanny i worki sako, nadal obawiaj? si? ?si? natury", z pomoc? kt�rych maj? rodzi?. Teraz chodzi wi?c o� "zaplecze emocjonalne", kt�re pomo?e wzbudzi? zaufanie do w?asnego cia?a, w?asnych si? witalnych, woli prokreacyjnej. Aby rodzi? po ludzku, trzeba rodzi? z lud?mi (niekoniecznie specjalistami) - oni te? stanowi? rodzaj szczeg�lnych "si? natury".

Po?rodku drogi mi?dzy imponuj?cym zapleczem medycznych ?rodk�w wspomagania porodu (o kt�rych nienadu?ywanie toczy si? ca?a sprawa) a serdeczn?, m?dr? i wspieraj?c? Matk? rodz?cej (o kt�r? nie?atwo) stoi po?o?na, kt�ra w swojej osobie ??czy potencja? nauki, wiedzy i do?wiadczenia oraz ?r�d?o kobiecej energii, porozumienia, wsparcia. Po?o?na swoj? osob? mo?e skutecznie odmedykalizowa? por�d, pod warunkiem ?e rodz?ca potrafi/chce skorzysta? z jej pomocy. Jednak taka umiej?tno??/potrzeba wynika ju? z ca?kiem innych, pozaszpitalnych uwarunkowa?, kt�re zmienia? jest bardzo trudno. Niemniej ?wiadomo?? wiod?cej roli po?o?nej (ju? nie lekarza) w przebiegu porodu staje si? coraz bardziej powszechna, dlatego kontakty z najlepszymi po?o?nymi s? dzi? na wag? z?ota.

Na zako?czenie chcia?abym przeczyta? Pa?stwu fragment wypowiedzi uczestniczki forum dla mam, kt�rego jestem moderatork?. Wypowied? ta dobitnie pokazuje, jak wielkie znaczenie ma dla kobiet w sytuacji oko?oporodowej praca po?o?nej, kt�r? pod wp?ywem wielkich prze?y? s? sk?onne nawet idealizowa?:

"Po d?ugim i ci??kim porodzie by?am bardzo wym?czona, nie mog?am si? ruszy?, ledwo prze?yka?am ?lin?. Kiedy otworzy?am oczy, zobaczy?am u?miechni?t? m?od? po?o?n?. Poda?a mi wody, pomog?a si? ogarn??, wymy?a mnie. Opowiedzia?a mi o synku, pocieszy?a. Zawsze kiedy przychodzi?a na sal?, ca?y pok�j a? si? rozja?nia?, pacjentki si? uspokaja?y, dzieci przestawa?y p?aka?. Nikt nigdy nie doda? mi tyle si?y. Nigdy tej dziewczyny nie zapomn?".

Dr Urszula ?mietana

Zajmuje si? literatur? i kultur? wsp�?czesn?; prowadzi?a wyk?ady na UW dotycz?ce problematyki gender oraz funkcjonowania kobiecego cia?a we wsp�?czesnej kulturze zachodniej; entuzjastka akcji "Rodzi? po ludzku"

Tekst wystapienia na Mi?dzynarodowym Kongresie "Witajcie na ?wiecie! - o perspektywach i kierunkach rozwoju ?wiatowego i polskiego po?o?nictwa", zorganizowanym przez Fundacj? Rodzi? po Ludzku, Warszawa 2006 r.

Projekt zrealizowany dzięki pomocy finansowej Unii Europejskiej (Środki Przejściowe 2004 i 2005) oraz przy wsparciu udzielonym przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego, Norweskiego Mechanizmu Finansowego oraz budżetu Rzeczypospolitej Polskiej w ramach Funduszu dla Organizacji Pozarządowych.

Nota Prawna