Wiedza o porodzie
Dba?o?? o jako?? narodzin, zarówno z perspektywy zdrowia matki jaki i dziecka stanowi priorytet dzia?a? ?wiatowej Organizacji Zdrowia. Potrzeba stanowienia wytycznych w opiece oko?oporodowej kszta?towana jest na podstawie medycznych wska?ników i do?wiadcze? kobiet. Poni?sze opracowanie, zgodne z zasadami medycyny opartej na dowodach naukowych, podkre?laj?ce humanistyczny wymiar procesu porodowego stwarza szans? na zrewidowanie dotychczasowych metod opieki nad matk? i dzieckiem.
Wytyczne maj? na celu popraw? zdrowia i dobrostanu diady poprzez wprowadzenie zmian w modelu opieki oko?oporodowej. Zmiany te stanowi? równie? korzystny kierunek dla rozwoju zawodu po?o?nych, wzmacniaj? bowiem ich potencja? w dzia?aniach na rzecz naturalnego, zgodnego z fizjologi? porodu. Ca?o?ciowe postrzeganie procesu narodzin podkre?la kluczow? rol? po?o?nej w pod??aniu za potrzebami kobiety ci??arnej rodz?cej i po?o?nicy.
Nasz krajowy standard organizacyjny opieki oko?oporodowej w du?ej mierze zgodny jest z wytycznymi zaprezentowanymi w poni?szym dokumencie i mamy nadziej?, ?e w przysz?o?ci model opieki prezentowany przez ?wiatow? Organizacj? Zdrowia b?dzie w ca?o?ci zaimplementowany do naszego sytemu opieki zdrowotnej.
Karmienie piersi? - skuteczne antidotum na negatywne konsekwencje rozwoju cywilizacji
Rozwój cywilizacji niew?tpliwie przyczyni? si? do zdecydowanej poprawy warunków i d?ugo?ci ?ycia wspó?czesnego cz?owieka. Zaczynamy jednak odczuwa? równie? negatywne skutki tego post?pu. Narastaj?ce zanieczyszczenie ?rodowiska naturalnego, stosowanie wysoko przetworzonej ?ywno?ci, nadu?ywanie chemicznych ?rodków do jej konserwacji i ulepszania, a tak?e ograniczenie aktywno?ci fizycznej naszej populacji, to tylko niektóre z przyczyn wzrostu zapadalno?ci na tzw. choroby cywilizacyjne, które staj? si? plag? nowoczesnych spo?ecze?stw. Do tych schorze? zalicza si? m.in. choroby uk?adu sercowo-naczyniowego (nadci?nienie, mia?d?yca wraz z ich konsekwencjami), nowotwory, zaburzenia metaboliczne, w tym cukrzyca, osteoporoza, a tak?e depresja. Wiele z nich jest nast?pstwem nadwagi i oty?o?ci, które dotykaj?, tak?e w naszym kraju, coraz m?odsze grupy wiekowe, w tym, niezale?nie od p?ci, równie? dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym.
Karmienie naturalnie niew?tpliwie pozwala na najlepsze i najbardziej optymalne ?ywienie niemowl?cia i ma?ego dziecka. Stanowi nie tylko ?ród?o idealnie dopasowanego po?ywienia, ale te? stwarza optymalne warunki dla rozwoju flory bakteryjnej uk?adu pokarmowego i rozwoju uk?adu immunologicznego, ma te? korzystny wp?yw na stan zdrowia matki. Kobiety karmi?ce piersi? s? mniej nara?one mi?dzy innymi na nadmierne krwawienie w okresie poporodowym, ale te? d?ugoterminowo zmniejsza si? ich ryzyko zachorowania na cukrzyc? typu II, nowotwory jajnika i piersi, oraz osteoporoz? w okresie oko?o menopauzalnym. Wiadomo, ?e przedwczesne przerwanie karmienia naturalnego wi??e si? ze zwi?kszeniem ryzyka zachorowania przez dziecko na niektóre choroby infekcyjne, np. infekcje ucha, ale te? niezaka?ne choroby takie jak np. cukrzyca typu II, oraz zwi?kszeniem ryzyka nadwagi u dziecka. Wiadomo, ?e zarówno dla matki jak i dla dziecka najbardziej korzystnym rozwi?zaniem jest karmienie piersi?. Zalecenia ?wiatowej Organizacji Zdrowia (WHO), Ameryka?skiej Akademii Pediatrii (AAP), a tak?e polskiego Ministerstwa Zdrowia (MZ) jasno mówi?, ?e zaleca si? karmienie wy??cznie mlekiem matki przez ca?e pierwsze pó?rocze ?ycia dziecka i kontynuowanie karmienia przy jednoczesnym wprowadzaniu posi?ków uzupe?niaj?cych co najmniej do ko?ca pierwszego (wg AAP) lub drugiego (WHO, MZ) roku ?ycia dziecka. W zale?no?ci od woli matki i dziecka karmienie piersi? mo?e te? trwa? d?u?ej, nie istnieje górna granica wieku dziecka, powy?ej której wskazane by?o by zako?czenie karmienia piersi?.
Czytaj wiÄ™cej: Kodeks Marketingu Produktów Zast?puj?cych Mleko Kobiece
Mimo, ?e od wej?cia w ?ycie Rozporz?dzenia Ministra Zdrowia, okre?laj?cego procedury post?powania w opiece nad kobiet? i dzieckiem podczas ci??y fizjologicznej, fizjologicznego porodu, po?ogu oraz opieki nad noworodkiem min??o 3 lata, propozycja ustalania z kobiet? (pacjentk?) planu jej porodu wci?? wzbudza emocje i kontrowersje w?ród znacznej cz??ci personelu medycznego. Na szcz??cie czas robi swoje, daj?c mo?liwo?? spokojnego podej?cia do nowo?ci zaproponowanej przez Ministerstwo Zdrowia i przemy?lenia wszystkiego, co si? z ni? wi??e. Dzi? wi?c mo?na ju? spotka? po?o?ne czy lekarzy, którzy rozumiej? czym jest Plan Porodu, widz? jego przydatno?? zarówno dla kobiety jak i osób opiekuj?cych si? ni? w trakcie porodu i pierwszych godzin po narodzinach dziecka.
Oksytocyna, jakiej nie znamy
Oksytocyna, jakiej nie znamy
Czy gdyby mo?na by?o aplikowa? oksytocyn?, dzia?aj?c? dok?adnie tak jak endogenny hormon, by?o by mniej aktów przemocy i l?ku na ?wiecie? Ca?kiem mo?liwe. Hormon ten powoduje u ludzi wzrost zaufania, ciekawo?ci i ?yczliwo?ci zamiast strachu i gniewu. Odkryty zosta? w 1906 roku przez Henrego Dale’a i w tamtym czasie wiedza o nim ogranicza?a si? jedynie do jego naskurczowego dzia?ania na mi?sie? macicy (jego nazwa pochodzi z j?zyka greckiego i jest po??czeniem dwóch s?ów „szybko” i „narodziny”). Z czasem potwierdzono udzia? oksytocyny w mechanizmie wydzielania mleka podczas laktacji. (Uvnäs-Moberg et al. 2015).
Ludzki mikrobiom a ci?cie cesarskie
Ludzki mikrobiom a ci?cie cesarskie
Organizm cz?owieka na sta?e zasiedla ogromna ilo?? bakterii, wirusów, grzybów, arechonów, bakteriofagów i wielu innych mikroorganizmów, których ogó? okre?lany jest mianem ludzkiego mikrobiomu. Mikrobiom ów od kilkunastu lat budzi niezwykle mocne zainteresowanie naukowców, a jego szczegó?owe poznanie stanowi cel zakrojonego na ogromn? skal? ameryka?skiego projektu badawczego, znanego szerzej jako Projekt Ludzkiego Mikrobiomu (ang. The Human Microbiome Project).
Kaskada interwencji i jej wp?yw na przebieg porodu
Kaskada interwencji i jej wp?yw na przebieg porodu
Poród naturalny jest wyj?tkowym procesem, sk?adaj?cym si? z nast?puj?cych po sobie etapów, kierowanych swoistym wspó?brzmieniem gamy hormonów i neurotransmiterów. Wiedza, któr? posiadamy nie pozwala zrozumie? jeszcze wszystkich zale?no?ci i subtelnych zwi?zków zachodz?cych w ciele kobiety w trakcie porodu, jedynie wi?c poszanowanie praw natury pozwala na zachowanie harmonii w procesie narodzin. Medykalizacja i ingerencja z zewn?trz w poród cz?sto przynosz? wi?cej szkody ni? po?ytku.
Czytaj więcej: Kaskada interwencji i jej wp?yw na przebieg porodu
Indukcja porodu – wskazania i metody
Jedno z zalece? ?wiatowej Organizacji Zdrowia z 1985 roku „Poród nie jest chorob?” brzmi: „Nie powinno si? wywo?ywa? porodów dla wygody. W ?adnym rejonie geograficznym odsetek takich porodów nie powinien przekracza? 10%” (WHO 1985r).
Ból porodowy – jego znaczenie w porodzie i metody ?agodzenia
Ból jest nieodzownym elementem narodzin, a jego fenomen polega na tym, i? towarzyszy on prawid?owemu i fizjologicznemu procesowi. Ból, który odczuwa matka wydaj?ca na ?wiat dziecko, jest zjawiskiem z?o?onym. Czynniki fizjologiczne, poznawcze i psychologiczne wydaj? si? by? zaanga?owane w okre?lanie indywidualnego do?wiadczenia porodowego kobiety. Uwa?a si? nawet, ?e ró?norodne czynniki wp?ywaj?ce na do?wiadczenie bólu porodowego mog? by? interaktywne (Walsh, 2012; Holdcroft, 2003; Lowe, 2002; Simkin, 1989).
Czytaj wiÄ™cej: Ból porodowy – jego znaczenie w porodzie i metody ?agodzenia
TENS
Paradoks TENS –cz?sto wybierana przez kobiety metoda o nieudowodnionej skuteczno?ci
Przezskórna stymulacja elektryczna (TENS Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation) nale?y do niefarmakologicznych metod ?agodzenia bólu porodowego. Metoda ta jest rozpowszechniona w leczeniu bólu pooperacyjnego i chronicznego, jako uzupe?nienie farmakoterapii lub jej zast?pstwo. W po?o?nictwie zacz?to stosowa? TENS na pocz?tku lat 70.w Skandynawii. Obecnie metoda ta jest stosowana praktycznie na ca?ym ?wiecie pomimo kontrowersji dotycz?cej jej skuteczno?ci. Rzadko proponowana jest rodz?cym jako jedyny sposób ?agodzenia bólu porodowego (Simkin, Bolding, 2004; Telles, Amaral, 2007; Orange i wsp. 2003).
Znieczulenie zewn?trzoponowe
Znieczulenie zewn?trzoponowe
Od 1 lipca 2015 roku na podstawie zarz?dzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia znieczulenie zewn?trzoponowe do porodu (zzo) jest w Polsce refundowane.
Analgezja wziewna- nieinwazyjna metoda ?agodzenia bólu porodowego
Analgezj? wziewn? stosuje si? w po?o?nictwie od kilkudziesi?ciu lat. Szczególnie rozpowszechniona jest w salach porodowych w Wielkiej Brytanii, Kanadzie, Australii i Finlandii.[1] Polega ona na ?agodzeniu bólu porodowego poprzez podawanie rodz?cej mieszaniny tlenu (O2) i podtlenku azotu (N2O). Co ciekawe, po raz pierwszy mieszanina bezwonnego gazu zosta?a u?yta jako ?rodek przeciwbólowy przez Stanis?awa Klikovicha w Polsce w roku 1881. Wykorzysta? on mieszanin? 80% podtlenku azotu i 20% tlenu do ?agodzenia bólu porodowego u 25 kobiet. Opublikowane przez niego wyniki badania dowodzi?y, i? znieczulenie to przynios?o ulg? rodz?cym i nie wywo?a?o negatywnych nast?pstw u noworodków. [2]
Czytaj wiÄ™cej: Analgezja wziewna- nieinwazyjna metoda ?agodzenia bólu porodowego
Stanis?awa Leszczy?ska - Historia niez?omnej po?o?nej i 3000 narodzin w czasach Zag?ady.
Urodzeni w Auschwitz.
Historia niez?omnej po?o?nej i 3000 narodzin w czasach Zag?ady.
Stanis?awa Leszczy?ska nigdy nie przypuszcza?a, ?e profesja po?o?nej zawiedzie j? do bram Auschwitz. Zabrana ze swojego domu, z okolicy, gdzie regularnie przyjmowa?a porody, cz?sto przemierzaj?c pieszo wiele kilometrów, aby do nich dotrze?, zosta?a wrzucona w koszmarny krajobraz obozu zag?ady. Po ?mierci zamordowanego wcze?niej m??a, brutalnym rozdzieleniu z oddelegowanym do innego obozu synem, Stanis?awie i jej córce pozosta?a tylko jedna nadzieja: prze?y?.
Nowe stanowisko WHO w sprawie ?amania praw kobiet podczas porodu.
W 2014 roku ?wiatowa Organizacja Zdrowia wyda?a nowe stanowisko, wraz z rekomendacjami dla rz?dów pa?stw cz?onkowskich, dotycz?ce ?amania praw kobiet w porodzie (w kontek?cie praw cz?owieka i praw pacjenta). W my?l tego dokumentu pa?stwa powinny podj?? dzia?ania prewencyjne i w rezultacie ca?kowicie wyeliminowa? brak szacunku, agresj? i zachowania personelu medycznego odbieraj?ce godno?? kobiecie podczas porodu. Takie traktowanie nie tylko ?amie prawo kobiet do poszanowania ich godno?ci, ale równie? prawo do ?ycia, ochrony zdrowia, integralno?ci swojego cia?a oraz wolno?ci od dyskryminacji i poni?aj?cego traktowania.
Czytaj więcej: Nowe stanowisko WHO w sprawie ?amania praw kobiet podczas porodu.
Depresja poporodowa - jak rozumie? i rozpoznawa? depresj? pojawiaj?c? si? po porodzie dziecka?
Depresja poporodowa - jak rozumie? i rozpoznawa? depresj? pojawiaj?c? si? po porodzie dziecka?
Mimo wzrastaj?cej wiedzy dotycz?cej konsekwencji oraz powszechno?ci depresji poporodowej, temat samopoczucia m?odej matki cz?sto nie jest poruszany podczas wizyt ginekologicznych - zarówno w okresie ci??y jak i po porodzie, patrona?owych wizyt po?o?nej ?rodowiskowej lub kontrolnych wizyt z dzieckiem u pediatry. Tymczasem badania pokazuj?, i? depresja poporodowa jest zjawiskiem stosunkowo cz?stym - dotyka od oko?o 13 do 30 % kobiet (O’Hara, Swain, 1996). Zwi?zana jest nie tylko z cierpieniem matki – przed?u?aj?ce si? przygn?bienie kobiety mo?e wp?ywa? równie? na rozwój niemowl?cia.
Monitorowanie p?odu oparte na dowodach naukowych
Dr Rebecca Dekker
Opieka oko?oporodowa w Stanach Zjednoczonych pod??a w zdecydowanie z?ym kierunku je?li chodzi monitorowanie serca p?odu w trakcie porodu. Nie kwestionuj?c zasadno?ci wykonywania tego badania, nale?y zauwa?y?, ?e wi?kszo?? rodz?cych w USA poddana jest nieadekwatnej procedurze w stosunku do ich sytuacji – zamiast okresowego os?uchiwania stosuje si? u nich monitorowanie ci?g?e.
Czytaj więcej: Monitorowanie p?odu oparte na dowodach naukowych
Dawniej po urodzeniu dziecka nie przecinano p?powiny, a? do chwili urodzenia ?o?yska. Zwyczaj przecinania i zawi?zywania jej datuje si? od XVII w. Darwin w 1801 roku pisa?: "Inn? rzecz? bardzo szkodliw? dla dziecka, jest podwi?zywanie i przecinanie p?powiny zbyt wcze?nie, ona zawsze powinna by? pozostawiona przywarta do dziecka, aby nie tylko wielokrotnie, ale do wszystkich organów krew dop?yn??a zanim kr??enie ustanie. W przeciwnym razie dziecko b?dzie znacznie s?absze ni? by? powinno, cz??? jego krwi pozostanie w ?o?ysku, a nale?y ona do dziecka". W krajowych podr?cznikach do po?o?nictwa, tych sprzed lat jak i wspó?czesnych, zalecane jest odcinanie p?powiny po ustaniu jej t?tnienia (Czy?ewicz 1932, Br?borowicz 2005).
Wywiad z dr med. Magdalen? Nehring-Gugulsk?, pierwszym Mi?dzynarodowym Konsultantem Laktacyjnym w Polsce (od 1996 r.), rozmawia Katarzyna Friedlein.
Czytaj wiÄ™cej: Inni refunduj? laktatory, Polska – mieszanki
Poród fizjologiczny wi??e si? z prze?ywaniem bólu. Nasz strach przed bólem i zmniejszaj?cy si? odsetek porodów naturalnych s? prostymi konsekwencjami wspó?czesnego stylu ?ycia. Gor?czkowe tempo, nacisk na efektywno??, konkurencja, d??enie do sukcesu, oczekiwanie natychmiastowego zaspokojenia potrzeb, niech?? do cierpienia: wszystkie te czynniki prawie nie pozostawiaj? miejsca na s?uchanie, odczuwanie, przyjmowanie aktywnej postawy w obliczu trudno?ci.
Tokofobia
W ostatnich latach znacz?co wzrós? wska?nik ci?? cesarskich. Dane epidemiologiczne zarówno w Polsce, jak i innych krajach ?wiadcz? o tym, ?e jedn? z przyczyn jest zjawisko coraz cz?stszego wykonywaniaci?cia cesarskiego bez wskaza? medycznych. Uwa?a si? cz?sto, ?e kobiety wybieraj?ce taki sposób narodzin swego dziecka, kieruj? si? w swoim mniemaniu wygod?, bezpiecze?stwem i ch?ci? unikni?cia bólu. Jednak?e dla cz??ci z nich z powodu patologicznego strachu przed naturalnym porodem, ci?cie cesarskie jawi si? jako jedyna mo?liwo?? urodzenia dziecka (Hall, Bewley, 1999; Jackson, Paterson-Brown 2001). Wci?? nie ma zgody w ?rodowisku medycznym co do istnienia zjawiska tokofobii i uznania jej za wskazanie do wykonania cesarskiego ci?cia, dlatego wiele osób uwa?a, ?e poród operacyjny wykonany z silnej obawy przed porodem drogami natury, to jedynie zaowoalowane ci?cie cesarskie na ?yczenie (CCn?).
Podkategorie
